স্বাস্থ্য আৰু সুৰক্ষা, Class -4, Environment Chapter -5, Assamese medium
পৃষ্ঠা ৩৯
প্ৰশ্ন: ওপৰৰ ছবিকেইখনলৈ চোৱা, কি কি বুজিলা ভাবা আৰু দলত আলোচনা কৰা-
উত্তৰ: ছবিকেইখনত কেইটামান বেলেগ বেলেগ অৱস্থা দেখুওৱা হৈছে।
* এখনত ল’ৰা এজনে শুই আছে (বিশ্রাম)।
* এখনত ল’ৰাবোৰে ফুটবল খেলি আছে (খেলা-ধূলা)।
* আনখনত এজন ল’ৰা মন মাৰি বহি আছে (মানসিক অৱস্থা)।
* শেষৰখনত ল’ৰা-ছোৱালীয়ে নাচ-গান গাইছে আৰু পঢ়া-শুনা কৰিছে (আনন্দ আৰু পঢ়া)।
এই সকলোবোৰ কাম মিলি আমাৰ স্বাস্থ্যক বুজাইছে, কাৰণ স্বাস্থ্যৱান মানে কেৱল বেমাৰ নথকা শৰীৰেই নহয়, লগতে আনন্দ মনেৰে কাম-কাজ কৰিব পৰা মানসিক অৱস্থাকো বুজায়।
পৃষ্ঠা ৪০
প্ৰশ্ন: স্বাস্থ্য ভালে ৰাখিবৰ বাবে তোমালোকে কি কি কাম কৰা লিখা।
উত্তৰ: স্বাস্থ্য ভালে ৰাখিবৰ বাবে আমি কৰা কামবোৰ হ’ল:
* ৰাতিপুৱা সোনকালে শোৱাৰ পৰা উঠা।
* নিয়মিত দাঁত ঘঁহা আৰু গা ধোৱা।
* পৰিষ্কাৰ কাপোৰ পিন্ধা।
* সুষম খাদ্য খোৱা।
* বিশুদ্ধ পানী খোৱা।
* নিয়মিত খেলা-ধূলা বা ব্যায়াম কৰা।
* ঘৰ-দুৱাৰ আৰু চৌপাশ পৰিষ্কাৰকৈ ৰখা।
* সময়মতে শৌচাগাৰ ব্যৱহাৰ কৰা।
প্ৰশ্ন: ওপৰৰ ছবিসমূহ পৰ্যৱেক্ষণ কৰা আৰু দলত আলোচনা কৰি দেহৰ যতন লোৱা কামসমূহৰ এখন তালিকা প্ৰস্তুত কৰা।
উত্তৰ: ছবিসমূহৰ পৰা দেখা পোৱা দেহৰ যতন লোৱা কামসমূহ হ’ল:
* ৰাতিপুৱা সোনকালে উঠা
* সুষম আহাৰ খোৱা
* চাহকেল চলোৱা (ব্যায়াম)
* গা ধোৱা
* যোগাসন কৰা
* দাঁত ঘঁহা
* শৌচাগাৰ ব্যৱহাৰ কৰা
* কাপোৰ ধোৱা
* বিশুদ্ধ পানী খোৱা
* ক্ৰিকেট খেলা (খেলা-ধূলা)
পৃষ্ঠা ৪১
প্ৰশ্ন: ‘স্বাস্থ্যই পৰম ধন’- এই কথাষাৰৰ অৰ্থনো কি শিক্ষকৰ সহায় লৈ ব্যাখ্যা কৰা।
উত্তৰ: ‘স্বাস্থ্যই পৰম ধন’ কথাষাৰৰ অৰ্থ হ’ল আমাৰ স্বাস্থ্য আমাৰ আটাইতকৈ মূল্যৱান সম্পত্তি। টকা-পইচা বা আন ধন-সম্পত্তি হেৰালেও পুনৰ ঘটিব পাৰি, কিন্তু স্বাস্থ্য এবাৰ বেয়া হ’লে তাক ঘূৰাই পোৱাটো বহুত কঠিন। স্বাস্থ্যৱান হৈ থাকিলেহে আমি যিকোনো কাম উদ্যমেৰে কৰিব পাৰোঁ, পঢ়া-শুনা বা খেলা-ধূলাত মনোযোগ দিব পাৰোঁ আৰু জীৱনটো আনন্দৰে উপভোগ কৰিব পাৰোঁ। [cite: 339-342] সেয়েহে স্বাস্থ্যক আটাইতকৈ ডাঙৰ ধন বুলি কোৱা হয়।
[cite_start]প্ৰশ্ন: ট্ৰেফিক লাইটৰ ৰঙকেইটাই কি বুজায়?
উত্তৰ: ট্ৰেফিক লাইটৰ ৰঙকেইটাই বুজায়:
* ৰঙা ৰং: ৰ’বলৈ কয়।
* হালধীয়া ৰং: সাজু হ’বলৈ কয়।
* সেউজীয়া ৰং: যাবলৈ কয়।
পৃষ্ঠা ৪৩
প্ৰশ্ন: খেলা-ধূলা কৰোঁতে কি কি সাৱধানতা ল’ব লাগে?
উত্তৰ: খেলা-ধূলা কৰোঁতে ল’বলগীয়া সাৱধানতাসমূহ হ’ল:
* শিল, আইনাৰ টুকুৰা, গজাল আদি পৰি থকা ঠাইত খেলিব নালাগে।
* ওখোৰা-মোখোৰা ঠাইত খেলিব নালাগে।
* নদীৰ পাৰত, জুইৰ কাষত, পানী পৰি পিছল হোৱা ঠাইত আৰু বেছি হাবি-বন থকা ঠাইত খেলিব নালাগে।
* লাঠী, দা-কটাৰী, জুই হাতত লৈ খেলিব নালাগে।
* খেলোঁতে অযথা ঠেলা-হেঁচা কৰিব নালাগে আৰু আনজনক আঘাত কৰিব নালাগে।
পৃষ্ঠা ৪৪
প্ৰশ্ন: মা-দেউতা/ককা-আইতা/শিক্ষক-শিক্ষয়িত্ৰীৰ পৰা জানি লৈ লিখা- আঘাত পোৱাৰ লগে লগে কিদৰে প্ৰাথমিক চিকিৎসা কৰিব পাৰি?
উত্তৰ: (তালিকাৰ সলনি ড্যাশ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে)
* আঘাতসমূহ – শৰীৰৰ কোনো ঠাইত কাটিলে
* আমি কি কি কৰিব লাগে – কটা ঠাইখন পৰিষ্কাৰ পানীৰে ধুই এন্টিচেপ্টিক (যেনে ডেটল) লগাব লাগে। তেজ ওলোৱা বন্ধ নহ’লে পৰিষ্কাৰ কপাহ বা কাপোৰেৰে হেঁচি ধৰিব লাগে। নাৰ্জি ফুল বা বিশল্যকৰণী পাতৰ ৰস লগালে সুফল পোৱা যায়।
* আঘাতসমূহ – জুয়ে পুৰিলে
* আমি কি কি কৰিব লাগে – পোৰা ঠাইত লগে লগে ঠাণ্ডা পানী ঢালিব লাগে। জুইৰ ফলত হোৱা ফোঁহা ভাঙিব নালাগে। বাৰ্ণল (Burnol) বা তেনে বীজাণুনাশক মলম লগাব লাগে।
* আঘাতসমূহ – হাত-ভৰি মোচোকা খালে
* আমি কি কি কৰিব লাগে – মোচোকা খোৱা ঠাইত বৰফ লগাব লাগে। কেঁচা হালধি পিহি লগাই দিলেও বিষৰ পৰা উপশম পাব পাৰি।
* আঘাতসমূহ – মৌ-মাখি, বৰলে বিন্ধিলে
* আমি কি কি কৰিব লাগে – বিন্ধা ঠাইত নহৰু নাইবা পিঁয়াজৰ ৰস সানিলে বিষ কমে।
* আঘাতসমূহ – জোকে কামুৰিলে
* আমি কি কি কৰিব লাগে – জোকে কামুৰা ঠাইত নিমখ সানিলে জোকটো সৰি পৰে।
প্ৰশ্ন: চিন্তা কৰি কোৱা- একেলগে খেলা-ধূলা কৰোঁতে হঠাৎ তোমাৰ বান্ধৱী এগৰাকীয়ে ভৰিত মোচোকা খাই দুখ পালে। তেতিয়া তুমি কি কৰিবা?
উত্তৰ: মোৰ বান্ধৱীয়ে ভৰিত মোচোকা খাই দুখ পালে, মই লগে লগে তাইক খেলপথাৰৰ পৰা আঁতৰাই আনি ছাঁত বহিবলৈ দিম। তাইক খোজ কাঢ়িবলৈ নিদিম। যদি ওচৰতে বৰফ পোৱা যায়, তেন্তে এখন কাপোৰত বৰফ মেৰিয়াই মোচোকা খোৱা ঠাইত লাহে লাহে লগাই দিম আৰু লগে লগে শিক্ষকক বা ওচৰত থকা ডাঙৰ মানুহক খবৰ দিম।
প্ৰশ্ন: দলত আলোচনা কৰি লিখা- তোমালোকৰ কেতিয়াবা কোনো ধৰণৰ আকস্মিক দুর্ঘটনা হৈছিল নেকি? কি কি সাৱধানতা লোৱা হ’লে তেনে দুর্ঘটনাৰ পৰা হাত সাৰিব পাৰিলাহেঁতেন।
উত্তৰ: (এইটো এটা ব্যক্তিগত অভিজ্ঞতাৰ প্ৰশ্ন। এটা নমুনা উত্তৰ দিয়া হ’ল।)
* দুৰ্ঘটনা: এবাৰ খেলি থাকোঁতে দৌৰি যাওঁতে শিলত উজুটি খাই আঁঠুত আঘাত পাইছিলোঁ।
* সাৱধানতা: যদি মই ওখোৰা-মোখোৰা ঠাইত নেখেলিলোঁহেঁতেন বা শিল পৰি থকা ঠাইত সাৱধানে দৌৰিলোঁহেঁতেন, তেন্তে তেনে দুৰ্ঘটনাৰ পৰা হাত সাৰিব পাৰিলোঁহেঁতেন।
প্ৰশ্ন: সাপে খুঁটিলে তলৰ কোনটো কাম কৰা উচিত আৰু কিয়?
উত্তৰ: সাপে খুঁটিলে তৎক্ষণাত চিকিৎসা কেন্দ্ৰলৈ লৈ যাব লাগে।
* কাৰণ: বেজৰ ওচৰলৈ জৰা-ফুকা কৰিবলৈ গ’লে সময় নষ্ট হ’ব, যাৰ ফলত ৰোগীৰ স্বাস্থ্যৰ অধিক অৱনতি ঘটিব পাৰে। কেৱল চিকিৎসকেহে সঠিক চিকিৎসা প্ৰদান কৰি ৰোগীৰ জীৱন বচাব পাৰে।
পৃষ্ঠা ৪৫
প্ৰশ্ন: হঠাতে আঘাত পালে চিকিৎসাৰ বাবে সহজতে ব্যৱহাৰ কৰিব পৰা কিছুমান দৰকাৰী বস্তু কি কি?
উত্তৰ: দৰকাৰী বস্তুবোৰ হ’ল:
* বিশুদ্ধ কপাহ
* বেণ্ডেজ বা চাফা কাপোৰ
* গ্ল’ভছ (Gloves)
* থার্ম’মিটাৰ
* জুলীয়া এন্টিচেপ্টিক
* বীজাণুনাশক মলম
* বিষ নিৰাময়ৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা মলম
* এখন সৰু কেঁচী
পৃষ্ঠা ৪৬ (অনুশীলনী)
১। (ক) প্রাথমিক চিকিৎসাৰ বাকচত কি কি বস্তু ৰাখিব লাগে?
উত্তৰ: প্ৰাথমিক চিকিৎসাৰ বাকচত বিশুদ্ধ কপাহ, বেণ্ডেজ বা চাফা কাপোৰ, গ্ল’ভছ, থাৰ্ম’মিটাৰ, জুলীয়া এন্টিচেপ্টিক, বীজাণুনাশক মলম, বিষ নিৰাময়ৰ মলম আৰু এখন সৰু কেঁচী ৰাখিব লাগে।
১। (খ) আলিবাটত খোজ কাঢ়োঁতে কি কি নিয়ম মানিব লাগে?
উত্তৰ: আলিবাটত খোজ কাঢ়োঁতে মানিবলগীয়া নিয়মবোৰ হ’ল:
* আলিবাটত সদায় নিজৰ বাওঁহাতে খোজ কাঢ়িব লাগে।
* আলিবাট পাৰ হওঁতে সোঁফালে আৰু বাওঁফালে চাই কোনো যান-বাহন নহাটো নিশ্চিত কৰিহে পাৰ হোৱা উচিত।
* আলিবাটত সদায় ‘ট্ৰেফিক’ৰ সংকেত মানি চলা উচিত।
১। (গ) যোগাসন আৰু প্ৰাণায়াম (ধ্যান) কৰিলে কি হয়?
উত্তৰ: নিয়মিত যোগাসন আৰু ধ্যান কৰিলে দেহ-মন ভালে থাকে। ই একাগ্রতা বৃদ্ধি কৰাত সহায় কৰে আৰু পঢ়া-শুনাত মনোযোগ বঢ়ায়।
১। (ঘ) খেলোঁতে কি কি সাৱধানতা লোৱা উচিত?
উত্তৰ: খেলোঁতে শিল, আইনাৰ টুকুৰা, গজাল আদি পৰি থকা ঠাইত বা ওখোৰা-মোখোৰা ঠাইত খেলিব নালাগে। নদীৰ পাৰত বা জুইৰ কাষত খেলিব নালাগে। লাঠী বা দা-কটাৰী হাতত লৈ খেলিব নালাগে আৰু ইজনে-সিজনক অযথা ঠেলা-হেঁচা বা আঘাত কৰিব নালাগে।
২। খালী ঠাই পূৰ কৰা –
(ক) শৰীৰত কম পৰিমাণে পোৱা আঘাত প্ৰাথমিক চিকিৎসাৰ দ্বাৰাই ভাল কৰিব পাৰি।
(খ) বেমাৰ-আজাৰ হ’লে আমাৰ শৰীৰটো দুৰ্বল হৈ পৰে।
(গ) অকস্মাতে হোৱা দুর্ঘটনাই হ’ল আকস্মিক দুর্ঘটনা।
(ঘ) তিতা হাতেৰে আৰু খালী ভৰিৰে বৈদ্যুতিক সৰঞ্জাম আৰু বৈদ্যুতিক ছুইচ চুব নালাগে।
৩। শুদ্ধ উত্তৰটো বাছি উলিওৱা-
(ক) চিকিৎসকৰ সহায় নোলোৱাকৈ আঘাত পোৱাৰ লগে লগে কৰা চিকিৎসাক প্রাথমিক চিকিৎসা বোলে।
(খ) ওখোৰা-মোখোৰা ঠাইত খেলিব নালাগে।
(গ) আলিবাটত সদায় নিজৰ বাওঁহাতে খোজ কাঢ়িব লাগে।
(ঘ) জুইৰ আঁতৰত বহিব লাগে।
৪। স্বাস্থ্য ভালে ৰাখিবলৈ আমি কি কি কৰিব লাগে?
উত্তৰ: স্বাস্থ্য ভালে ৰাখিবলৈ আমি শৰীৰৰ যতন ল’ব লাগে, যেনে- নিয়মিত গা ধোৱা, দাঁত ঘঁহা, পৰিষ্কাৰ কাপোৰ পিন্ধা। ইয়াৰ উপৰি সুষম খাদ্য খোৱা, বিশুদ্ধ পানী খোৱা, নিয়মিত খেলা-ধূলা বা যোগাসন কৰা আৰু চৌপাশ পৰিষ্কাৰকৈ ৰখা আদি স্বাস্থ্যৰক্ষাৰ নীতি-নিয়মবোৰ মানি চলিব লাগে।
৫। আলোচনা চক্র আয়োজন কৰা- বিষয়ঃ প্রাথমিক চিকিৎসাৰ প্ৰয়োজনীয়তা
উত্তৰ: (আলোচনা চক্ৰৰ বাবে কেইটামান মূল ভাব)
* প্ৰাথমিক চিকিৎসাৰ প্ৰয়োজনীয়তা:
* সৰু-সুৰা আঘাত, যেনে কটা-ছিঙা বা সামান্য পোৰা আদি ঘৰতে ভাল কৰিবলৈ প্ৰাথমিক চিকিৎসাৰ প্ৰয়োজন।
* গুৰুতৰ দুৰ্ঘটনা হ’লে চিকিৎসকৰ ওচৰলৈ যোৱাৰ আগতে ৰোগীৰ অৱস্থা যাতে অধিক বেয়া নহয়, তাৰ বাবে প্ৰাথমিক চিকিৎসা অতি দৰকাৰী।
* সঠিক সময়ত প্ৰাথমিক চিকিৎসা প্ৰদান কৰিলে ৰোগীয়ে সোনকালে আৰোগ্য লাভ কৰে।
* সাপে খুঁটিলে বা হাত-ভৰি মোচোকা খালে লগে লগে কি কৰিব লাগে সেই জ্ঞানে ৰোগীৰ বহুতো উপকাৰ কৰে।
*